အက်သားရီ/ဧပြီ ၂။ ပုံ – ဒီမော့ဆိုမြို့နယ် အနောက်ဘက်ခြမ်း လမ်းမတစ်ခုပေါ်တွင် ကားဖြင့် ခရီးသွား လာနေကြသည့် ဒေသခံပြည်သူများ။ (ဓာတ်ပုံ – ၂၀၂၅ ခုနှစ်/ပုံဟောင်း)
ကရင်နီ (ကယား) ပြည်နယ်၊ ဒီမော့ဆိုနှင့် နန်းမယ်ခုံမြို့နယ်အတွင်းရှိ ကျေးရွာများတွင် နှစ်ရက်တာကာလအတွင်း ဓာတ်ဆီစျေးနှုန်းများ ထပ်မံမြင့်တက်လာပြီး တစ်လီတာလျှင် ငွေကျပ် ၁၅,၀၀၀ အထိ ပေါက်စျေးရှိနေကြောင်း ဒေသခံများထံမှ သိရသည်။
ပြီးခဲ့သည့် မတ်လနှောင်းပိုင်းတွင် ဓာတ်ဆီတစ်လီတာလျှင် ကျပ် ၁၂,၀၀၀ ဝန်းကျင်သာ ရှိခဲ့သော်လည်း ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့မှစတင်ကာ စျေးနှုန်းများ သိသိသာသာ ထိုးတက်သွားခြင်းဖြစ်သည်။
“သေးဆူလဲရွာကနေ နန်းမယ်ခုံအထိ ကျွန်တော်သိရသလောက် ဆီဆိုင် ၂ ဆိုင်ပဲ ကျန်တော့တယ်။ ဆိုင်သေးတွေက ဆီမရတော့လို့ ပိတ်ကုန်ကြပြီ။ မနေ့ညကဆို ဆီတောင် ပြတ်သွားသေးတယ်” ဟု ကရင်နီဒေသခံတစ်ဦးက လက်ရှိအခြေအနေကို ပြောပြသည်။
လောင်စာဆီစျေးနှုန်း အဆမတန် မြင့်တက်လာခြင်းကြောင့် နောက်ဆက်တွဲအနေဖြင့် ကုန်စည်စီးဆင်းမှုနှင့် သောက်သုံးရေ ဖြန့်ဝေမှုများတွင် ကုန်ကျစရိတ် ပိုမိုများပြားလာနိုင်ပြီး စစ်ဘေးရှောင်စခန်းများရှိ ပြည်သူများအတွက် စားဝတ်နေရေး ပိုမိုကျပ်တည်းလာနိုင်ကြောင်း ဒီမော့ဆိုအနောက်ဘက်ခြမ်း စစ်ရှောင်တစ်ဦးက သုံးသပ်သည်။
လက်ရှိတွင် ကရင်နီဒေသသို့ လောင်စာဆီများကို တာချီလိတ်နှင့် တောင်ငူဘက်မှ တင်သွင်းနေရခြင်းဖြစ်သော်လည်း လမ်းကြောင်းအခက်အခဲများနှင့် သယ်ယူစရိတ် မြင့်မားမှုများကြောင့် အခြေခံလူတန်းစားများအတွက် ဝယ်ယူရန် ခက်ခဲသော အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိနေသည်။
ဒေသတွင်း ဆီပြတ်လပ်သွားမည်ကို စိုးရိမ်ကြသဖြင့် တတ်နိုင်သူများက ကြိုတင်ဝယ်ယူ သိုလှောင်လာကြခြင်းကလည်း ဆီစျေးနှုန်းကို ပိုမိုမြင့်တက်စေသည့် အကြောင်းရင်းတစ်ခု ဖြစ်နေသည်ဟု နန်းမယ်ခုံ ဒေသခံတစ်ဦးက ဆိုသည်။
ယင်းအခြေအနေသည် တစ်နေ့လုပ်မှ တစ်နေ့စားရသည့် အခြေခံလူတန်းစားများနှင့် ကုန်စိမ်း၊ အသား၊ ငါး လှည့်လည်ရောင်းချသူများအတွက် လုပ်ငန်းဆက်လက်လည်ပတ်ရန် မဖြစ်နိုင်တော့သည့် အခြေအနေသို့ တွန်းပို့နေခြင်းဖြစ်သည်။
“ဆီစျေးက တက်လိုက်တာမှ ဘယ်လိုမှ မကိုက်တော့ဘူး။ ကုန်စိမ်းသည်တွေ၊ အသားငါး ရောင်းတဲ့သူတွေအတွက် တော်တော် အခက်တွေ့နေရတယ်။ အဆိုးဆုံးက တောင်သူတွေပဲ။ ခြံထွန်၊ လယ်ထွန်ဖို့ ဆီလိုပေမဲ့ ဒီစျေးနဲ့ဆိုရင် ဒီနှစ် စိုက်ပျိုးနိုင်ပါဦးမလားဆိုပြီး စိုးရိမ်နေကြတယ်” ဟု ၎င်းက ဆက်ပြောသည်။
လောင်စာဆီစျေး မြင့်တက်မှုကြောင့် ကုန်စည်အားလုံး စျေးတက်သွားသော်လည်း တောင်သူများထံမှ ထွက်ရှိသည့် ကုန်ကြမ်းများကိုမူ စျေးနှိမ်ဝယ်ယူခြင်း ခံနေရသဖြင့် စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းကို စိတ်ပျက်လာကြသည့် အသံများလည်း ထွက်ပေါ်နေသည်။
“ဆီစျေးတက်လို့ အကုန်စျေးတက်ပေမဲ့ ကျွန်တော်တို့ တောင်သူတွေဆီက ပစ္စည်းကျတော့ နှိမ်ဝယ်ကြတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီလိုသာ ဆက်ဖြစ်နေရင် ခြံတွေကို မစိုက်ဘဲ ပစ်ထားလိုက်တော့မယ်ဆိုပြီး လက်လျှော့ချင်နေကြတာတွေလည်း ကြားနေရတယ်” ဟု ထိုဒေသခံကပင် ရင်ဖွင့်သည်။
ဒေသတွင်း လျှပ်စစ်မီးရရှိမှု ပြတ်တောက်နေခြင်းကြောင့် စိုက်ပျိုးရေး လုပ်ငန်းများ၊ ဆန်စက်များနှင့် ရေစက်များတွင် စက်သုံးဆီကိုသာ အဓိကအားကိုး၍ လည်ပတ်နေရသည့် ကရင်နီဒေသခံများအနေဖြင့် ယခုကဲ့သို့ ဆီဈေးနှုန်းအဆမတန်မြင့်မားမှုကြောင့် ပိုဆိုးရွားသည့် အကြပ်အတည်းများဖြင့် ရင်ဆိုင်လာရဖွယ်ရှိနေသည်။
အကယ်၍ စိုက်ပျိုးမြေများ ပစ်ထားခြင်း (ခြံလှပ်ထားခြင်း) များပြားလာပါက နောက်ဆက်တွဲအနေဖြင့် ဒေသတွင်း စားနပ်ရိက္ခာ ပြတ်လပ်မှုနှင့် ငတ်မွတ်ခေါင်းပါးမှု ဘေးအန္တရာယ်ကိုပါ ရင်ဆိုင်ရနိုင်ကြောင်း လေ့လာသူများက သတိပေးထားသည်။
#ဓာတ်ဆီဈေး #စံချိန်တင်မြင့်တက်မှု #ကရင်နီစိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်း #ရပ်တန့်မည့်အန္တရာယ်ရှိ #ThanLwinKhetNews
